Heb je een aantal oude langspeelplaten of singeltjes liggen, niet weggooien maar zet ze op je pc en sla de nummers op als mp3 files.

Benodigdheden: platenspeler, versterker met phono-ingang en line-out, een computer met een geluidskaart met line-in, een windows versie, Cooledit2000 of een vergelijkbaar programma en WinAMP of vergelijkbaar programma om de mp3’s af te spelen. Ik ga ervan uit dat alles correct is aangesloten.

Instellingen voor geluidskaart – aanpassen van het volume voor opnemen

Om ervoor te zorgen dat alles op het juiste opnameniveau wordt opgenomen gaan we eerst de geluidskaart goed instellen, door twee keer te klikken op het speakertje in de systemtray, opent het hoofduitgangs-scherm

Figuur 1 Het speakertje in de taakbalk opent het 'Hoofduitgangs-scherm'

Figuur 2 Hoofduitgangs-scherm

Dit opent het hoofduitgangs-scherm waarin alle volumeknoppen worden weergegeven die te maken hebben met het afspelen van geluid door of via de geluidskaart. We willen echter de instellingen voor het opnemen veranderen en daarvoor moeten we toch een stuk dieper graven in de instellingen. We doen dit door de opties te selecteren van dit scherm (linksboven) en vervolgens de Eigenschappen.

Figuur 3 Eigenschappen Hoofduitgangs-scherm

Dan springt het onderstaande venstertje open, we selecteren de optie volume aanpassen voor opnemen en klikken op de [OK] knop.

In het opnameregelings-scherm wat er dan te voorschijn komt kunnen we het volume voor het opnemen aanpassen, we moeten ervoor zorgen dat het opneem volume van de microfoon dicht staat (dempen) tenzij je mee wilt zingen op de op te nemen plaat ;-).

Het niveau van de ‘lijningang’ waarop de platenspeler is aangesloten moet niet te hoog zijn de positie die je op het onderstaande scherm ziet is prima om mee te beginnen.

Figuur 4 Dempen van opname microfoon

Figuur 5 Laag instellen van opnameniveau Lijningang

Laat dit scherm gewoon lekker open staan op de taakbalk (dan kun je later namelijk als je aan het opnemen bent met Cooledit, het volume voor de lijningang optimaal instellen).

Cooledit gebruiken om juiste opname volume nader in te stellen.

Leg een plaat op de platenspeler en speel deze af. Als je alles goed hebt aangesloten (en het volume van de lijningang staat niet te laag en niet te hoog) dan hoor je het geluid van de plaat door de boxen van de computer komen.

We starten Cooledit en we selecteren de [Record] knop om een opname te starten.

Figuur 6 Record knop van CoolEdit

Vervolgens springt er onderstaand schermpje naar voren waarin je een selectie moet maken, de voor ons optimale instelling voor het maken van audio opnames is 44100 Sample rate, stereo, 16 bits geluid. Klik op [OK] en CoolEdit begint met opnemen.

Figuur 7 Selecteren van opname waveform

We maken eerst een proefopname om er zeker van te zijn dat het geluid niet te HARD of te ZACHT staat. We kunnen dit zien door de 2 opnameniveau indicatoren onderin het scherm van Cooledit die tijdens het opnemen op en neer springen. De twee rode ledjes aan het eind geven aan of het maximale geluidsniveau is bereikt.

Figuur 8 Opnameniveau

Het geluidsniveau wordt weergegeven in dB (decibel) en is een maat voor geluidssterkte. De optimale geluidssterkte voor het opnemen van geluid ligt tussen de –12 en 0 dB, het liefst tussen 0 en –6 dB. Als het geluid van de lijningang te hard staat dan zullen de 2 roden balken maximaal uit staan en de 2 rode ledjes aan het einde van de balken rood zijn. Je kunt het geluid bijstellen door te switchen naar het Opnameregelingsscherm wat als het goed is nog steeds open staat (klik op de taakbalk)

Figuur 9 Niveau Omlaag

Figuur 10 Niveau omhoog

Switch ondertussen geregeld naar CoolEdit om te zien of het geluidsniveau een beetje tussen –12 en 0 dB zit (liefst tussen –6 en 0 dB). Als dat goed zit kunnen we het maken van een echte opname starten.

Het maken van een opname met Cooledit.

Het handigst is het om 1 nummer per keer te doen (of een singel-kantje) want anders worden de bestanden erg groot en duurt het erg lang om de boel goed om te zetten.

Als er nog opnamen in Cooledit aanwezig zijn is het handig om deze eerst te sluiten (dan gooit Cooledit de niet meer gebruikte opnamen uit zijn werkgeheugen zodat al het werkgeheugen weer beschikbaar komt voor het maken van opnamen), dit doe je door te kiezen voor [Close All] in het File menu van Cooledit.

Figuur 11 Close All

Vervolgens klikken we op [Record] en selecteren de juiste opnameinstelling, zodra je op [OK] klikt begint Cooledit met opnemen, het is dus zaak om de platenspeler alvast klaar te hebben staan zodat de naald alleen nog maar naar beneden gedaan hoeft te worden.

Figuur 12 Klik op [OK] en Cooledit begint met opnemen.

Cooledit neemt nu de plaat op en je ziet de rode geluidsniveau-staven heen en weer schuiven tussen –12 en 0 dB (perfect ingesteld!!!). Soms kan het gebeuren dat bij het eropzetten van de naald de 2 rode leds aan de rechterkant roodblijven, dan is het geluidsniveau tijdelijk even te hard geweest. Als dit verder in de opname sporadisch of niet meer gebeurd zit het wel snor met het opnameniveau. J

Figuur 13 Cooledit neemt op.

Als de plaat is afgelopen klik je op de groene [STOP] knop om het opnemen te stoppen.

Figuur 14 Opname stop

Vervolgens kun je de opname beluisteren en er desgewenst stukken vanaf knippen (vooral het begin met eropzetten van de naald!). Je maakt een selectie en kiest voor verwijderen.

Figuur 15 Muis horizontaal tussen de twee groene golven slepen met linkermuistoets ingedrukt maakt selectie.

In figuur 15 kiezen we ervoor om het voorste gedeelte van de opname te verwijderen door in figuur 16 via Edit uit de menubalk de optie [Cut] te selecteren. Je kunt dit ook direct doen door na het maken van de selectie op de Ctrl en X-toetsen te drukken.

Figuur 16 Edit - Cut - wegknippen van geselecteerde gedeelte van de opname.

Het opslaan van de geslaagde opname.

Is de opname naar wens en klinkt het als een klok dan kunnen we kiezen voor het opslaan. Hier wordt gekozen voor het gecomprimeerd opslaan van de muziek vanwege ruimte op de harddisk en de wens de opnamen later als mp3 terug te kunnen luisteren op de ‘camping compaq’. Als je kiest voor Microsoft Wav formaat worden de opnamen ongecomprimeerd (en nogal groot, zo’n 30 tot 40Mb is geen uitzondering) opgeslagen zonder kwaliteitsverlies en kunnen ze (een aantal samen 74 of 80 minuten) met een cd-brandprogramma op een audio cd gebrand worden. Klinkt erg mooi, maar gebruikt een enorme hoeveelheid aan cd’s en harddiskruimte.

Mp3 is een compressietechniek waarbij geluid sterk gecomprimeerd wordt opgeslagen met enig kwaliteitsverlies (wat overigens ontzettend meevalt en in de meeste gevallen niet of nauwelijks hoorbaar is). Mp3 heb je in verschillende kwaliteiten, je hebt te maken met de snelheid waarin de gegevens gecodeerd zijn (hoe sneller hoe mooier het klinkt en hoe groter de bestanden zijn) en de codeerkwaliteit. De meeste mp3 bestanden worden gecodeerd op 128kb (128 kilobits per seconde) in 44Khz stereo geluid, beter is het coderen op 160kb in 44Khz geluid wat iets sneller is en dus beter klinkt. Als je kiest voor HQ (high quality) worden de opnames met de hoogste kwaliteit gecodeerd en dus ook afgespeeld – nadeel, op 200Mhz computers duurt het coderen van een nummer zo’n beetje 20 tot 30 minuten. Het coderen op Fast gaat een stuk sneller (duurt bijna net zo lang als de nummers zelf duren) maar dat gaat een beetje ten koste van de geluidskwaliteit, dit kun je gedeeltelijk opheffen door te kiezen voor een iets hogere bitrate 160 in plaats van 128. De meeste mp3’s zijn 128HQ (meestal) of 160FAST of HQ (mooi) opgenomen. Snelheden boven de 160 levert mp3’s op die nogal groot zijn (maar wel mooi klinken).

Mp3’s gecodeerd in 128 of 160kb snelheden kunnen door Easy CD creator direct worden gebrand op een audio cd, dus je hoeft ze niet eerst om te zetten naar wav bestand. Als je alleen een lp of een aantal singeltjes wilt omzetten naar cd dan zou ik de codering naar mp3 niet doen, dit bespaart je tijd en zorgt voor de hoogst mogelijke opnamekwaliteit (wel handig voor cd’s).

Figuur 17 Opslaan als

Figuur 18 Bedenk een naam - het bestandsformaat is mp3, kies voor OPTIONS om de instellingen voor mp3 aan te passen.

Figuur 19 Opties voor mp3, hier geselecteerd 128 Kbs 44Khz stereo (goede standaard). Het is ook mogelijk om te kiezen uit een aantal presets

Figuur 20 Hier kiezen we bijvoorbeeld voor 160Kbs FAST (klinkt beter dan 128Kbs Fast, maar is wel iets groter).

Figuur 21 Het is ook mogelijk om de kwaliteit van de opname aan te passen door de schuifregelaar (zie cursor) aan te passen. Hoe verder naar rechts de regelaar hoe beter de opnames zullen klinken maar hoe langer je pc erover doet.

Je kunt een goede kwaliteit bereiken door te kiezen voor 160Kbs FAST of 128Kbs HQ. Wat je precies kiest hangt sterk af van je geduld en je hang naar kwaliteit. Klik op OK als je je keuze hebt gemaakt Gelukkig onthoudt Cooledit je gemaakte keuze zodat je niet elke keer als je een nieuwe opname maakt deze instellingen hoeft te maken. Het is wel handig om bij de eerste opname die je met Cooledit maakt te checken of de instellingen wel juist zijn.

Je keert vervolgens terug in het ‘Opslaan als’ scherm.

Klik op opslaan en Cooledit slaat het bestand op als MP3 bestand met de door jouw gekozen opties. Een handigheidje bij het geven van namen is het opslaan als ‘Artiestnaam – Titel van het nummer.mp3’ bijvoorbeeld

“Cool and the Gang – Celebration.mp3” is het nummer Celebration door Cool and the Gang. Cooledit slaat vervolgens stevig aan het rekenen om er een mp3 van te maken – van 30Mb naar 3Mb is toch een behoorlijk intensief werkje.

Figuur 22 Gelukkig geeft CoolEdit aan hoe lang het ongeveer duurt totdat het bestand klaar is.

Figuur 23 Hier nog eens in het groot

Als Cooledit klaar is dan springt het bovenstaande schermpje weg, als je dan [Close All] kiest dan leegt Cooledit zijn werkgeheugen en kun je een nieuwe opname maken.

Veel succes ermee en ik hoop dat deze kleine gids je wat hulp biedt bij het ‘redden’ van je oude platen.

©Mark Vergeer – 24 November 2001

Cooledit is a registered trademark of the Syntrillium Software Coorporation, Windows is a registered trademark of Microsoft

The author of this text doesn’t support illegal copying of any copyrighted materials, music & programs.