TL 5 verlichting voor het Aquarium
en de verwarring.

Deze pagina is in bewerking

Een woordje vooraf een toch wel belangrijk punt is de maximale terugloop van de lichtafgifte van de TLD/T8 en TL5.
De Master TL5 lampen uit de 800- en 900 serie hebben een maximale licht terugloop van 10%, deze hoef je ook niet eerder meer te vervangen als dat ze defect zijn.
De Master TLD/T8 lampen uit de 800- en nu ook de Master TLD/T8 900 serie de Luxe hebben eveneens maar een max. lichtterugval van 10%.

            Bron Philips 15 febr. 2007 Link

De maximale terugval (10%) van de lichtafgifte van de TL5 Master serie´s is precies hetzelfde als van de Master TLD/T8 800 en 900 serie.

Dan nog iets wat betreft de levensduur, er zijn lampen die en de naam zegt het al extreem lang mee gaan zoals bijv. van Phi.ips de
Master TL'D Xtra:
Extra lange levensduur: 24.000 uur (conventioneel vsa die zo heet worden) en 47.000 uur (met een elektronisch vsa)
Master TL'D Xtreme:
Extreem lange levensduur: 40.000 uur (conventioneel vsa) en 66.000 uur (met een elektronisch vsa)

We gaan weer over naar de T5 versus T8 lampen, waar zitten nu grof weg de verschillen.
Ze hebben andere Lengtematen!!!Ze hebben andere Wattages!!! (waardoor het vergelijken met de TLD/T8 eigenlijk niet kan).
De TL5 daarvan is de diameter van de lamp 16 mm.
Er zijn 2 type TL5 lampen, de TL5 HO en de TL5 HE.
TL5 kan alleen maar functioneren met een elektronisch voorschakelapparaat.

Als er over meer licht wordt gesproken komen alleen de TL5 HO typen daarvoor in aanmerking (HO staat High Output).
De TL5 HE staat namelijk voor High Efficiëntie deze geeft minder licht (zelfs minder dan de tot nog toe veel gebruikte TLD/T8).
De efficiëntie van de TL5 HE typen is Maximaal maar 4% meer t.o.v. van de TLD/T8 (zie afb. Efficacy lm/W).
De meeste TL5 HO typen hebben een beduidend mindere efficiëntie!!!!!

Laten we nu eens kijken of TL5 zoveel meer licht geeft los van allerlei andere kleine factoren zoals temp., kleurlamp, afstraalhoek, reflector, coldspot, Par etc.

Kijk nu eens in het staatje bij de 58 Watt TLD/T8 /830 dan komen we op een nominaal (output lumen) van 5200 lumen.
Kijk nu eens in het staatje bij de 80 Watt TL5 /830 dan komen we op een nominaal (output lumen) van 6150 lumen.
Ja maar dat is toch maar ff 950 lumen meer, dat klopt, maar je verbruik is ook 22 Watt meer!!! en nu komt het,
Kijk nu eens in het staatje bij de 70 Watt TLD/T8 /830 dan komen we op een nominaal (output lumen) van 6200 lumen.!!!!????
dit is toch maar ff 50 lumen meer ;-) en bij een 10 Watt minder energie verbruik.

Wat zegt het staatje nog meer en kijken we eens naar de efficiëntie dan zie je dat de efficiëntie rond de 90 ligt.

Neem nu uit onderstaande staatje eens de TLD/T8 de 58 Watt type die heeft een efficiëntie van 100!!!!

Daar de TL5 lampen andere lengten en Wattages hebben dan de TLD/T8 lampen, is de licht opbrengst eigenlijk
alleen een beetje te vergelijken met de afgegeven hoeveelheid Licht (Lumen) per Watt.
Dit alles nog eens wat korter/overzichtelijker samengevat.

TLD 18W 830            warm wit 3000              81
TLD 18W 840            koel wit   4000              81
TLD 36W 830            warm wit 3000            100
TLD 36W 840            koel wit   4000            100
TLD 58W 830            warm wit 3000            100
TLD 58W 830            warm wit 3000            100
TLD 70W 840            koel wit   4000            100

TL5 24W 830            warm wit 3000               89
TL5 24W 840            koel wit   4000               89
TL5 39W 830            warm wit 3000               92
TL5 39W 840            koel wit   4000               92
TL5 54W 830            warm wit 3000               93
TL5 54W 840            koel wit   4000               93
TL5 49W 830            warm wit 3000               99
TL5 49W 840            koel wit   4000               99
TL5 80W 830            warm wit 3000               88
TL5 80W 840            koel wit   4000               88

Wat zie je nu dat hoeveelheid Lumen (de afgegeven hoeveelheid licht per Watt) in sommige gevallen van de TLD/T8 zelfs meer is.

Wat is de efficiëntie niets anders als de hoeveel licht/lumen welke we krijgen van 1 Watt energie/verbruik, de efficiëntie van de T5 HO lampen
is slechter als van de TLD/T8 wat wel eens anders wordt gesuggereerd. Daar in tegen hebben de T5 HE typen wel een hogere efficiëntie.
Wat kort door de bocht gezegd is wat men doet bij de T5 HO typen is een hoger Wattage in een lengte lamp te proppen.

Je kan dit alles ongeveer vergelijken als we hebben een auto met een standaard motor (TLD/T8) en deze heeft een benzine verbruik (Wattage) van 1 op 20.
Vervolgens doen we er een opgevoerde motor in (T5 HO), de snelheid zal hoger (lumen) zijn maar het verbruik (Wattage) zal niet meer 1 op 20 zijn.
Door nu in de auto een efficiëntere motor te plaatsen (T5 HE) zal de snelheid lager (lumen) zijn maar het verbruik (Wattage) zal meer dan 1 op 20 zijn.

Ten overvloede nog wat voorbeeldjes of dat TL5 zoveel meer licht zou geven.

Nu een eens een praktijk voorbeeld.
Laten we nog eens zo´n gek voorbeeldje nemen ;-), we hebben een bakje van 100x50x50 en daar willen we 2 lampen in kwijt.
Pakken nu weer eens de staatjes er bij, als eerste welke lengte lamp komt in aanmerking.

Kwa lengte komen in aanmerking de TL5 HO 39 W 849 mm - TL5 HE 21 W 849 mm en de TL-D 36W-1 van 970 mm.
Van deze valt dan de TL HE /830 af deze geeft maar 1900 lumen blijven dan over TL5 HO 39 W en de TL-D 36W-1

De TL5 HO 39 W /830 geeft 3100 lumen
De TLD    36 W-1 /830 geeft 3100 lumen, hé wat is dat nu even veel lumen en ook nog eens 3 Watt minder energie verbruik.
Hoe was het ook weer de veel gehoorde kreet zoiets van TL5 geeft meer licht...... gaat dan ook niet altijd op.

Als we eens een aqua van 160x 50x50 als voorbeeld nemen, daar kunnen we een lamplengte van 1500 mm kwijt.
Nemen we nu een TLD buis van 1500 mm komen we op een 58 Watt type uit deze geeft ong. 5000 lumen.
Nemen we nu een TL5 buis  van 1500 mm komen we op een 80 Watt type uit deze geeft ong. 6000 lumen, zie je nu wel dat die meer
licht geeft, ja daar zit nu de verwarring, de TL5 van 1500 mm heeft wel een verbruik van 80 Watt, mag die dan wat meer licht geven.

Neem je nu een vergelijkbaar T5 type ong. qua Wattage (verbruik) als van een T8 58 Watt dan de dichts bijkomende de
T5 HO van 54 Watt en wat geeft die nu aan lumen 4450 lumen!!!! echter heeft deze een lengte van maar 1149 mm.
De efficiëntie van de T5 t.o.v. de T8 is max. is in het gunstigste geval is dit nog maar 4% hoger en dan betreft het nog de T5 HE,
alleen hebben ze het mogelijk gemaakt om op een 1500 mm lengte buis, meer licht uit te sturen, maar het verbruikt ligt dus duidelijk hoger
en dat wordt niet vermeld.

Nog eens een praktijk voorbeeld.
Laten we nu eens uitgaan van een aqua met de afmetingen 180x50x50 en dat we er max. in de breedte 5 lampen kwijt kunnen.
Dat we een hoeveelheid licht (lumen) van pak hem beet 18000 lumen willen hebben, met dezelfde lichtkleur nemen bijv. /840.
Welke lampen komen daar voor in aanmerking.

TLD 58 Watt /840; lumen 5200; lengte 1500 mm          TL5 HE 35 Watt /840; Lumen 3300; lengte 1449 mm
TLD 70 Watt /840; lumen 6200; lengte 1764 mm          TL5 HO 80 Watt /840; Lumen 6150; lengte 1449 mm

Om deze hoeveelheid lumen te krijgen met TL5 HO bij een lamplengte van 1449 80W; 3 lampen nodig.
Om deze hoeveelheid lumen te krijgen met TL5 HE bij een lamplengte van 1449 35W; 5 lampen nodig.
Om deze hoeveelheid lumen te krijgen met TLD/T8 bij een lamplengte van 1500 58W; 3 lampen nodig.
Om deze hoeveelheid lumen te krijgen met TLD/T8 bij een lamplengte van 1764 70W; 3 lampen nodig.

Wattage lampen T5 HO   3x80=240W Het aantal lumen 3x 6150 =17550 lumen Totaal 240 Watt 18450 lumen.
Wattage lampen T5 HE   5x35=175W Het aantal lumen 5x 3300 =16500 lumen Totaal 175 Watt 16500 lumen.
Wattage lampen TLD/T8 3x58=174W Het aantal lumen 3x 5200 =15600 lumen Totaal 174 Watt 15000 lumen.
Wattage lampen TLD/T8 3x70=210W Het aantal lumen 3x 6200 =18450 lumen Totaal 210 Watt 18600 lumen.

Hoe was het ook weer TL5 geeft meer licht dan TLD/T8 dat was toch de kreet, wie geeft er nu het meeste licht de
TLD/T8 en zelfs nog met een 30 Watt minder energie verbruik en over de hele lengte van het Aqua in dit voorbeeld

Levensduur en licht terugval
Ook wordt nog weleens geschreven dat de T5 versus TLD/T8 een langere levensduur heeft en de lichtterugval lager is.
Nu kijk dan achtereenvolgens eens naar de grafieken van de TLD/T8 - TL5 HO en de TL HE hieronder.

Zoals boven is te zien is er geen enkel verschil in de levensduur en lichtterugval.
Hoop dat de staatjes en de verschillen T5 versus T8 wat duidelijker zijn geworden.

Om een keuze te maken wat voor type lamp te gebruiken is eerst te kijken naar:
De lengte van het aqua en de passende lengte van de verschillende type lampen te noteren.
Vervolgens hoeveel licht/lumen wil ik hebben. (planten/chicliden/zeewater/etc.)
Hoeveel kan ik er in de breedte kwijt.

Heb je een aqua met een hoogte van 60 cm of meer is het beter om voor de TL5 te kiezen.
Wat kan je hier nu mee, dat de TL5 voor zeewater meer geschikt is, je kan er sowieso meer buizen kwijt.
De optimale werktemperatuur voor TL5 is 35 graden en voor de TLD/T8 25 graden.
De TL5 zijn in andere lengtematen en Wattage te koop.
Ze worden iets warmer als de TLD/T8.
Het dimmen van T5 VSA´s gaat op dezelfde manier als met de TLD/T8 VSA´s.
Beide type (T5 versus T8) hebben dezelfde levensduur- en lichtterugval eigenschappen .
De warmte van de VSA zijn voor beide typen te verwaarlozen t.o.v. de nog veel gebruikte standaard/mechanische ballasten.
De buizen hebben een diameter van 16 mm waar door er een lagere lichtkap is te realiseren.
Meer lampen in de breedte toegepast kunnen worden.

Hoe zien de Elektronische VSA's er nu uit.
Alle onderstaande afb. zijn van TL5 VSA´s van de firma Osram.
De bovenste 4 op de afb. zijn niet dimbare VSA, de onderste is een DIMBAAR VSA.

Op deze afb. is de bovenste een niet, dim- en onder weer een dimbaar VSA.

De onderstaande detail afb. zijn de aansluitingen van beide typen te zien, bij het bovenste VSA
is de aansluiting van de 1-10 Volt niet aanwezig en bij de onderste (de dimbare uitvoering) wel.

Hier is te zien dat deze typen VSA´s geschikt zijn voor 1 enkele buis.


Voor de meer geïnteresseerde heb ik op mijn site nog een erg goede
en uitgebreide manual staan over de TL5, deze is HIER te downloaden.