CW zender voor 40m

 

Dat een goed werkende zender erg eenvoudig kan zijn bewijst dit project. Met slechts één buisje is het mogelijk een zender voor telegrafiedoeleinden te bouwen. Het ontwerp is conventioneel van opzet. In de jaren '50 en '60 van de vorige eeuw zijn er legio van dit soort ontwerpen gebouwd. Ik heb voor de QE05/40 als zendbuis gekozen (het equivalent van de RCA 6146B. De volledige datasheet van de 6146B is op het www terug te vinden: Datenblatt 6146B). De buis laat ik op een laag pitje werken. De maximale anodespanning mag ruim 600 VDC bedragen. In dit ontwerp wordt met 350 VDC genoegen genomen. De zender levert bij deze spanning zo'n 25 Watt aan HF vermogen. Ruimschoots om goede CW QSOs te maken. De keuze van de buis is tamelijk willekeurig. Een 807, PL509, PL519 zal het ook doen. De grensfrequentie van de 6146B is tamelijk hoog. Zo'n 70 MHz. Wellicht is het in sommige gevallen nodig maatregelen tegen oscillatie op hogere frequenties te nemen. In dit ontwerp heb ik daar geen last van gehad.

Schema 1 De 40m kristalgestuurde CW zender

Om de zender een zo stabiel mogelijk uitgangssignaal te laten leveren zorgt een 7,000 MHz kristal voor de sturing. In serie met een smoorspoeltje van 10 m H en een trimmertje van 4..30 pF is het frequentiebereik instelbaar van 7,001 - 7,009 MHz. Het begin segment van de 40 m CW band dus, daar waar zich het DX verkeer en de contesten afspelen. Voor de trimmer parallel aan L1 heb ik een toltrimmer gekozen. Een 24 volts relais maakt keying in de kathode aansluiting mogelijk. Dit relais wordt aangestuurd via de PC waarop het programma CWType draait. De condensator over de weerstand van 56W zorgt voor het verminderen van de beruchte 'sleutelklik'. Uit de rapporten die ik kreeg bleek dat er wel sporen van de klik te bespeuren waren (TONE was geen 9 maar 8). Wellicht dat een beter klikfilter hier zijn nut kan bewijzen.

Het voedingscircuit heb ik hier niet afgebeeld, maar daar is verder niet zoveel bijzonders aan. (Trafoo 2 x 290 VAC, 4 x 1N5408 (1N4007 mag ook), smoorspoel, elko 50 + 100 m F). Denk er wel aan dat de voedingstransformator niet te krap bemeten moet zijn. De gloeidraad trekt bij 6,3 VAC een stroom van maar liefst 1,2 A. Trouwens, hoogspanning blijft opletten natuurlijk. Zorg bijvoorbeeld voor zo'n kapje over de anode van de buis

De 40m zender in de steigers. Het stukje PVC pijp waarop L1 is gewikkeld is goed te zien. De schakeling is inmiddels voorzien van een p filtertje voor met name de 40dB onderdukking van de 3e harmonische in de 15 m band (21 MHz). Een flinke SO239 connector zorgt voor de link naar de antenne.

De zender wordt aangestuurd met een PC waarop CWType is geïnstalleerd. Met de inverted V- dipool op de TX aangesloten heb ik een aantal leuke verbindingen (alle binnen Europa en overdag) met o.m. DL5KUD en SM7Q kunnen maken.