|

Kwaliteitsscorelijst
Onder kwaliteitsscorelijst verstaan wij: een checklist
waarmee verpleegkundige protocollen getoetst kunnen
worden,
zodat gezien kan worden of deze inhoudelijk en structureel
voldoen
aan de gestelde
eisen.
Verpleegkundig
protocol
Doel van een verpleegkundige handeling Protocolgebruikers
Theoretische
achtergrond
Risicofactoren
Voorlichting/toestemming
Benodigdheden
Controle/veiligheid
Stappenplan
Evaluatie
Rapportage

Een rapportage
systeem wordt hieronder beschreven:
Algemene aandachtspunten
Plaats handeling
Privacy
Observatie
Beleving
Tijdsaspect
Aandachtspunten lay-out /taaleisen
Verpleegkundig
protocol
Back
Protocollen die door verpleegkundigen gebruikt
worden
in de praktijk en ook door verpleegkundigen zijn opgesteld.
Verpleegkundige protocollen kunnen een handeling
stapsgewijs
beschrijven, maar ook een totale overzicht bieden van de
zorg
rondom een ziektebeeld
(bijv. van de dag voor de operatie tot de dag na de
operatie).
Doel van een verpleegkundige handeling
Back
Hetgeen waarnaar gestreefd wordt volgens de
volgende criteria:
 |
Het doel moet haalbaar zijn
|
 |
Het doel moet toepasbaar zijn
|
 |
Het doel geeft een beschrijving weer van
een eindsituatie |
|
|
Het doel geeft een beschrijving weer
in termen van verpleegkundig gedrag
Protocolgebruikers
Back
Hieronder
wordt verstaan: "zij die gebruik maken van protocollen".
Zij" kunnen zowel verpleegkundigen als verpleegkundigen in
opleiding zijn. Ook andere disciplines zoals artsen,
-assistenten en paramedici kunnen gebruik maken van
verpleegkundige protocollen. Protocolgebruikers dienen
voor een handeling na te gaan of zij zich bekwaam
voelen voor het uitvoeren hiervan, dit in kader van
de BIG wet. Ook dienen protocolgebruikers voor een
handeling na te gaan of zij zich bekwaam voelen voor
het uitvoeren hiervan, dit in het kader van de BIG-wet.
Reden
handeling
Theoretische
achtergrond
Back
Onder theoretische achtergrond wordt
verstaan: informatie ter verduidelijking van de
verpleegkundige handeling. Het vermelden hiervan is
noodzakelijk, omdat de protocolgebruiker enig
medisch inzicht moet beschikken alvorens het
uitvoeren van de
handeling.
Risicofactoren
Back
Omdat
complicaties vaak voortkomen uit risicofactoren, is besloten
om
beide begrippen hier te behandelen. Onder
risicofactoren wordt verstaan: omstandigheden die een
ongunstige invloed uitoefenen op het ontstaan van een
chronische ziekte. Onder complicaties wordt het volgende
verstaan: een bijkomende ziekte of situatie die
optreedt na een handeling. De protocolgebruikers moeten
vooraf op de hoogte gesteld worden, welke
risico’s/complicaties er zijn bij en na het uitvoeren van een
verpleegkundige handeling. Dit omdat diegene
verplicht is om op de hoogte te zijn, waar
diegene verantwoordelijk/bekwaam voor
is.
Voorlichting/toestemming
Back
Een
patiënt heeft het recht om voor het zorgproces, te weten, wat
de behandeling inhoudt en waar hij aan toe is.
Behalve als er sprake is van een gedwongen opname van
mensen met een gebrekkige ontwikkeling of psychische
stoornis van de geestesvermogens.(BOPZ)
Ook is de verpleegkundige verplicht toestemming te vragen
aan de patiënt voordat de handeling uitgevoerd wordt.
Dit is voornamelijk van belang in het kader van de wet WGBO.
Benodigdheden
Back
Wil een
verpleegkundige handeling methodisch verlopen, moet de
verpleegkundige alle benodigdheden voor een handeling
bij elkaar verzamelen, zodat niet tijdens het uitvoeren
van een handeling bepaalde benodigdheden nog
verzameld moeten worden. Daarom is het van belang om de
benodigdheden voor een handeling in een protocol te
vermelden.
Controle/veiligheid
Back
Zijn
de benodigdheden eenmaal verzameld, moeten ze soms ook
gecontroleerd worden. Dit om het zorgproces veiliger
te laten verlopen. Voorbeeld: geneesmiddelencontroles op
juistheid, hoeveelheid, houdbaarheid, bestemming
juiste patiënt en verandering (bv.
verkleuring/troebeling).
Stappenplan
Back
Deze
beschrijft hoe een handeling stapsgewijs uitgevoerd kan
worden.
Evaluatie
Back
Na de
verpleegkundige handeling, wordt er geëvalueerd over hoe
de zorgverlening verlopen is. Deze evaluatie is
onder te verdelen in:
Het product van de
verpleegkundige zorg; hierbij wordt gekeken
of het
doel behaald is.
Het proces van de
verpleegkundige zorg; hieronder wordt
verstaan
hoe de verpleegkundige handeling is uitgevoerd.
De structuur van de
verpleegkundige zorg geeft o.a. weer of:
|
De verpleegkundige bekwaam was, tijdens het
uitvoeren van de handeling.
De patiënt voldoende was ingelicht voordat de handeling
uitgevoerd werd.
Er aandacht werd besteed aan de privacy van de patiënt.
De benodigdheden voor een handeling aanwezig waren op de
afdeling.
Was
het protocol up-to-date en daardoor toepasbaar in de praktijk.
Werd er ten alle tijden rekening gehouden met de beleving
en
mogelijkheden van de
patiënt.
Rapportage
Back
Is de verpleegkundige
handeling uitgevoerd; dan volgt de volgende stap: het
rapporteren. Dit is van belang wil de continuïteit van zorg
gewaarborgd worden. Er zijn verschillende rapportage-systemen
ontwikkeld om het rapporteren methodischer te laten
verlopen.

Een rapportage
systeem wordt hieronder beschreven:
Back
Het SOAP-systeem (Van der Peet, 1985; Ward,
1987) staat voor:
S = Subjectieve gegevens (verstrekt door de
patiënt) O = Objectieve gegevens (verzameld door
verpleegkundigen) A = Analyse van de subjectieve en objectieve
gegevens P = Planning met behulp van deze
gegevens
Het een en ander kan zich wijzigen in bovengenoemde punten in plaats
van SOAP
OSAP of OAP als de patiënt bv niet aanspreekbaar is
Algemene aandachtspunten
Back
Hiermee
wordt bedoeld waarop er gelet moet worden voor, tijdens en na een
handeling. Te denken valt aan:
Waar vindt de handeling plaats.
Wordt er rekening gehouden met de privacy van de
patiënt.
Is bekend waarop er geobserveerd moet worden.
Wordt er rekening gehouden met de beleving en mogelijkheden
van de
patiënt
Is er sprake van een tijdsaspect, waarbinnen een
handeling
uitgevoerd moet zijn of hoe lang een handeling gaat
duren.
Deze punten gelden voor de gehele
handeling.
Plaats handeling
Back
Het is soms van belang dat de plaats van een
handeling vermeld wordt in een protocol. Het is dan duidelijk
waar een handeling plaatsvindt, omdat sommige handeling
buiten de afdeling
plaatsvinden.
Privacy
Back
Ten alle tijden is het belangrijk dat de privacy van
de patiënt in acht wordt genomen. Een patiënt is erg kwetsbaar
in het ziekenhuis. Door onzorgvuldige omgang met de patiënt en
zijn gegevens, wordt deze kwetsbaarheid alleen maar
groter. Dit moet voorkomen worden, omdat dit anders ten koste van
de kwaliteit van zorg
gaat.
Denk hierbij aan de verstrekking van informatie aan derden.
Observatie
Back
Observatie
overlapt twee deelgebieden, namelijk:
De
handeling, hierbij houdt men in de gaten of de handeling verloopt
volgens planning.
De patiënt ; belangrijke observatiepunten hierbij
zijn:
Hoe reageert de patiënt op de handeling.
Wat is het effect van de handeling op de patiënt.
Welke mogelijke factoren beïnvloeden de patiënt in zijn/haar
situatie.
Welke factoren beïnvloeden de patiënt wat betreft zijn/haar
gevoel van
welbevinden.
Beleving
Back
Het woord beleving is
op twee manieren te beschrijven. Er kan uitgegaan worden van de
mogelijkheden die een patiënt heeft en er kan
ingegaan worden op de ervaring die een patiënt al eerder
heeft opgedaan bij een vorige handeling. Iedere patiënt zal
op een eigen manier benaderd moeten worden en door uit te gaan van
bovenstaande punten is het mogelijk de patiënt op een unieke wijze
te begeleiden en te steunen bij de handeling. Ingaan op
de beleving verhoogt het begrip van de
protocolgebruiker, voor de wijze waarop een patiënt
reageert. Daarom is het belangrijk dat de beleving van een
patiënt wordt opgenomen in een
protocol.
Tijdsaspect
Back
Voor sommige
handelingen is het van belang dat er een tijdsduur vermeld wordt.
Dit omdat sommige handelingen lang kunnen duren; meestal zijn
dit de onderzoeksprotocollen. Bijvoorbeeld bij een angiografie. Dit onderzoek duurt 1 tot 2 uur; het is voor een
patiënt dan prettig om van te voren te weten hoe lang zo’n
onderzoek duurt omdat hij/zij zich daar op kan voorbereiden.
Voor een protocolgebruiker is de vermelding van de tijdsduur van
belang, omdat hij/zij dan rekening kan houden met de
zorgplanning.
Aandachtspunten lay-out /taaleisen
Back
Hieronder wordt verstaan welke opbouw een
verpleegkundig protocol heeft, wil een verpleegkundig
protocol er qua opbouw verzorgd en overzichtelijk uitzien.
Hiervoor wordt verwezen naar de eerste kolom van de
kwaliteitsscorelijst. Belangrijke punten om in acht te nemen
zijn:
Het protocol moet in correct Nederlands geschreven zijn.
Voor één term moet ook één benaming gehanteerd
worden.
Het protocol moet in een leesbaar lettertype gepresenteerd
worden.
Het is raadzaam om geen afkortingen te
gebruiken in een protocol, omdat dit
verwarring teweeg kan brengen bij de protocolgebruiker.
De actualisatiedatum van een protocol moet in een
protocol vermeld worden,
hierdoor weet men wanneer deze vervangen moet worden.
De protocolopsteller; dus diegene die de protocol
heeft opgesteld, moet
vermeld worden, zodat bij actualisering de juiste persoon benaderd
kan
worden dit is tijdsbesparend.
|